Ποια είναι τα νέα εξοντωτικά πρόστιμα του ΚΟΚ;
Τα νέα εξοντωτικά πρόστιμα του ΚΟΚ
Η πρόσφατη αναθεώρηση του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας δεν φέρνει κάποια ουσιαστική αλλαγή, αλλά εστιάζει κυρίως στην επιβολή εξοντωτικών προστίμων.
Αντί να επενδύσουμε σε βάθος για την καλλιέργεια μιας σύγχρονης κουλτούρας κινητικότητας και οδικής ασφάλειας, περιοριζόμαστε στο να αναγάγουμε τα τροχαία σε ατομική ευθύνη, φορτώνοντας αποκλειστικά τους οδηγούς με δυσβάσταχτα πρόστιμα.
Χρόνια τώρα φωνάζουμε ότι η καθημερινή μετακίνηση δεν πρέπει να μετατραπεί σε υπόθεση αστυνόμευσης και οικονομικής εξουθένωσης.
Τα βαριά χωρίς αναλογικότητα πρόστιμα, χωρίς ταυτόχρονη εκπαίδευση και αναβάθμιση των υποδομών, δημιουργούν μια λογική καταστολής που απομακρύνει από τον πραγματικό στόχο: τη μείωση των ατυχημάτων και τη σωτηρία ζωών.
Η οδική ασφάλεια είναι συλλογική ευθύνη και απαιτεί ολιστική προσέγγιση: παιδεία από μικρή ηλικία, επενδύσεις σε σύγχρονες υποδομές, αξιοποίηση τεχνολογίας και δίκαιη επιβολή των κανόνων, που να μην εξαντλείται στην οικονομική τιμωρία.
Η ανθρώπινη ζωή δεν είναι αριθμός σε κωδικό πρόστιμου. Είναι ανεκτίμητη και πρέπει να προστατεύεται μέσα από πολιτικές που προάγουν τον σεβασμό, την πρόληψη και την κοινωνική δικαιοσύνη, όχι μέσα από μια «φορολογία» των οδηγών με πρόσχημα την ασφάλεια.
Επειδή έχει ξεκινήσει ήδη το πογκρόμ ενίσχυσης των πλεονασμάτων μέσω των προστίμων, διαβάστε επιγραμματικά τι προβλέπεται:
Χρήση κινητού τηλεφώνου
Παράδειγμα: Ο Νίκος οδηγεί και απαντά σε μια κλήση χωρίς ανοιχτή ακρόαση. Τον σταματά η Τροχαία.
- Πρόστιμο 350€, αφαίρεση άδειας για 30 ημέρες.
- 1η υποτροπή: 1.000€ και 180 ημέρες αφαίρεση άδειας.
- 2η υποτροπή: 2.000€ και αφαίρεση άδειας για 1 χρόνο.
Αν προκαλέσει ατύχημα;
Αν από τη χρήση του κινητού προκαλέσει τροχαίο, τότε η ποινή γίνεται ποινικά κολάσιμη, με κάθειρξη και δυνατότητα άρσης απορρήτου.
Μη χρήση κράνους ή ζώνης
Παράδειγμα: Η Μαρία πηγαίνει με το μηχανάκι στη δουλειά χωρίς κράνος. Ο συνεπιβάτης της επίσης χωρίς κράνος.
- Πρόστιμο 350€ για την ίδια και 350€ για τον συνεπιβάτη.
Επιπλέον: Αφαίρεση άδειας για 30 ημέρες. - 1η υποτροπή: 1.000€ και 180 ημέρες αφαίρεση.
- 2η υποτροπή: 2.000€ και έως 1 έτος χωρίς άδεια.
Οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ
Παράδειγμα 1 (0,50 – 0,80 g/l):
Ο Γιάννης έχει καταναλώσει 2 ποτά. Το αλκοόλ στο αίμα του φτάνει τα 0,75 g/l.
- Πρόστιμο 350€, αφαίρεση άδειας για 30 ημέρες.
- 1η υποτροπή: 1.000€, 180 ημέρες αφαίρεση.
- 2η υποτροπή: 2.000€, αφαίρεση για 1 έτος.
Παράδειγμα 2 (0,80 – 1,10 g/l):
Η Κατερίνα συλλαμβάνεται σε έλεγχο και ανιχνεύεται ποσότητα αλκοόλ 1,05 g/l.
- Πρόστιμο 700€, αφαίρεση άδειας και πινακίδων για 90 ημέρες
- 1η υποτροπή: 1.000€, 180 ημέρες αφαίρεση.
- 2η υποτροπή: 2.000€, αφαίρεση για 1 έτος.
Παράδειγμα 3 ( πάνω από 1,10 g/l):
Η Θάλεια συλλαμβάνεται σε έλεγχο και ανιχνεύεται ποσότητα αλκοόλ 1,25 g/l.
- Πρόστιμο 1200€, αφαίρεση άδειας και πινακίδων για 180 ημέρες
- 1η υποτροπή: 2.000€, αφαίρεση διπλώματος για 7 χρόνια
- 2η υποτροπή: 4.000€, αφαίρεση διπλώματος για 10 χρόνια
Σε κάθε περίπτωση το όχημα ακινητοποιείται υποχρεωτικά και φυλάσσεται.
Για τις παραπάνω περιπτώσεις ισχύει και φυλάκιση από 2 μήνες έως 5 έτη ανάλογα με το συμβάν.
Αν προκληθεί ατύχημα;
Αν οδηγός σε κατάσταση μέθης προκαλέσει τροχαίο, τότε η ποινή γίνεται ποινικά κολάσιμη, με κάθειρξη έως και ισόβια βάση του 209 Α του Π.Κ.
Ταχύτητα
Παράδειγμα:
Ο Μάριος οδηγεί με 160 km/h σε εθνική με όριο 100 km/h.
- Πρόστιμο 700€, αφαίρεση άδειας για 60 ημέρες.
- 1η υποτροπή: 1.000€, έως 180 ημέρες αφαίρεση.
- 2η υποτροπή: 2.000€, έως 1 έτος.
Αν κινείται με πάνω από 200 km/h ή συμμετέχει σε «κόντρα»:
- Πρόστιμο 2.000€, αφαίρεση άδειας για 1 έτος.
Παραβίαση φωτεινού σηματοδότη
Παράδειγμα: Ο Χρήστος περνάει με κόκκινο χωρίς ατύχημα.
- Πρόστιμο 700€, αφαίρεση άδειας για 60 ημέρες.
- 1η υποτροπή: Πρόστιμο 1.000 ευρώ, αφαίρεση άδειας έως 180 ημέρες.
- 2η υποτροπή: Πρόστιμο 2.000 ευρώ, αφαίρεση άδειας για ένα έτος.
Παραβίαση STOP (χωρίς ατύχημα)
- Πρόστιμο 350 ευρώ, αφαίρεση άδειας για 30 ημέρες.
- 1η υποτροπή: Πρόστιμο 1.000 ευρώ, αφαίρεση άδειας έως 180 ημέρες.
- 2η υποτροπή: Πρόστιμο 2.000 ευρώ, αφαίρεση άδειας για 1 έτος
Αν παραβιάσει το STOP και προκαλέσει τροχαίο:
- Πρόστιμο 700€, αφαίρεση άδειας για 60 ημέρες
- 1η υποτροπή: 2.000€, αφαίρεση άδειας για 4 έτη.
- 2η υποτροπή: 4.000€, αφαίρεση άδειας για 8 έτη.
Οδήγηση χωρίς δίπλωμα
Παράδειγμα: Οδήγηση χωρίς να έχει πάρει ποτέ δίπλωμα.
- Αφαίρεση στοιχείων κυκλοφορίας οχήματος για τριάντα (30) ημέρες
- Πρόστιμο ανάλογα το όχημα που οδηγεί: Μοτοποδήλατα, μοτοσικλέτες, μηχανοκίνητα τρίκυκλα, ελαφρά ή βαριά τετράκυκλα: 500 ευρώ.
- Επιβατηγά αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης: 700 ευρώ.
- Επιβατηγά αυτοκίνητα δημόσιας χρήσης και λεωφορεία: 1.000 ευρώ,
Για όλες τις παραπάνω περιπτώσεις:
Αν προκαλέσει τροχαίο, τότε η ποινή γίνεται ποινικά κολάσιμη, με κάθειρξη έως και ισόβια βάση του 209 Α του Π.Κ
Ειδικές παραβάσεις
Παράδειγμα 1 – Στάθμευση σε θέση ΑμεΑ:
Ο Πέτρος παρκάρει παράνομα σε θέση ΑμεΑ.
- Πρόστιμο 150€, αφαίρεση άδειας και πινακίδων για 60 ημέρες.
- Υποτροπές: έως 2.000€ και 1 έτος χωρίς δίπλωμα.
Παράδειγμα 2 – Παρακώλυση σιδηροδρόμου:
Όχημα παρκάρει σε ισόπεδη διάβαση παρακωλύοντας την διέλευση σιδηροδρόμου:
- Πρόστιμο 1.200€, αφαίρεση άδειας 60 ημέρες, φυλάκιση έως 5 έτη.
Ανασφάλιστο όχημα
Παράδειγμα:
Ο Αντώνης ξεχνά να ανανεώσει την ασφάλεια του αυτοκινήτου και οδηγεί ανασφάλιστος.
- Πρόστιμο 1.000€, αφαίρεση άδειας για 1 έτος.
- 1η υποτροπή: 2.000€, 4 χρόνια αφαίρεση.
- 2η υποτροπή: 4.000€, 8 χρόνια.
Μεταφορά παιδιών χωρίς παιδικό κάθισμα
Παράδειγμα:
Ο Γιώργος μεταφέρει το 3χρονο παιδί του χωρίς παιδικό κάθισμα στο πίσω κάθισμα του αυτοκινήτου.
- Πρόστιμο 350€, αφαίρεση άδειας για 30 ημέρες.
- 1η υποτροπή: 1.000€, 180 ημέρες.
- 2η υποτροπή: 2.000€, 1 έτος.
Παράνομη στάθμευση σε στροφή ή διάβαση
Παράδειγμα:
Ο Δημήτρης παρκάρει το όχημά του 3 μέτρα από στροφή, μειώνοντας την ορατότητα άλλων οχημάτων.
- Πρόστιμο 100€
- Αν προκαλέσει ατύχημα ή υπάρχει σοβαρή παρακώλυση: αφαίρεση πινακίδων και άδειας για 30-60 ημέρες.
Λωρίδες λεωφορείων και ταξί
Παράδειγμα:
Ένας οδηγός ταξί κινείται σε λεωφορειολωρίδα εκτός εξαιρέσεων.
- Πρόστιμο 150€. Δεν αφαιρείται πλέον το δίπλωμα, εκτός αν υπάρξουν αλλεπάλληλες παραβάσεις.
Όπως φάνηκε από τα παραδείγματα που προηγήθηκαν, τα νέα πρόστιμα του ΚΟΚ δεν είναι απλώς αυστηρά, είναι οικονομικά εξοντωτικά και επιβάλλονται οριζόντια, αγνοώντας πλήρως τις κοινωνικές και εισοδηματικές ανισότητες.
Όταν τα πρόστιμα δεν προσαρμόζονται στο εισόδημα, παύουν να είναι ποινές και γίνονται ταξικές παγίδες. Για τον εύπορο παραβάτη, ένα πρόστιμο 1.000 ευρώ είναι ενόχληση. Για τον χαμηλόμισθο ή τον άνεργο, είναι οικονομικός στραγγαλισμός.
Αν η Πολιτεία θεωρεί την παραβατικότητα ίδιο έγκλημα για όλους, τότε οφείλει να την τιμωρεί με τρόπο που να αποδίδει την ίδια αναλογική βαρύτητα. Το αντίθετο δεν είναι δικαιοσύνη, είναι κοινωνική αδικία με νομική σφραγίδα.
Σε ένα Κράτος Δικαίου, η επιβολή προστίμων οφείλει να εντάσσεται σε ένα πλαίσιο αναλογικότητας, πρόληψης και εκπαίδευσης. Όταν η τιμωρία γίνεται αυτοσκοπός και όχι μέσο αλλαγής συμπεριφοράς, τότε το σύστημα χάνει το ηθικό του έρεισμα.
ΠΙΝΑΚΑΣ
zografos@zografos.com






